Mazowsze ma najmniej dawców krwi w przeliczeniu na mieszkańca – co pokazują dane z 2025 roku?

• W 2025 r. krew w Mazowszu oddało 70 337 osób – o 3,6% mniej niż w 2024 r.
• Region ma najniższy wskaźnik donacji na 10 tys. mieszkańców w Polsce (304), podczas gdy podlaskie osiąga 710.
• Ponad trzy czwarte dawców to mężczyźni, dominuje przedział wiekowy 25–44 lata.
• Najrzadsza grupa krwi w Polsce to AB Rh– (zaledwie 1% populacji).

Dlaczego 14 czerwca to Dzień Krwiodawcy?

Data nie jest przypadkowa. To urodziny Karla Landsteinera – austriackiego immunologa, który w 1901 roku opisał grupy krwi i tym samym uczynił transfuzje bezpiecznymi. W 1930 roku otrzymał za to Nagrodę Nobla. Bez jego odkrycia każde przetoczenie krwi byłoby loterią.

Co to jest donacja krwi i kiedy jest potrzebna?

Donacja to pobranie krwi lub jej składnika – pełnej krwi, osocza albo płytek – na potrzeby pacjentów lub do produkcji leków. Krew nie ma syntetycznego zamiennika. Jedynym źródłem pozostaje drugi człowiek. Lekarze sięgają po nią podczas przeszczepień narządów, leczenia chorób krwi czy powikłań w ciąży. Dobór krwi do przetoczeń wymaga wcześniejszego oznaczenia grupy krwi biorcy i dawcy – niezgodność może być śmiertelna.

Jak wygląda sytuacja w województwie mazowieckim?

W 2025 roku mazowieckie stacje krwiodawstwa zarejestrowały 70 337 dawców – bez uwzględnienia osób oddających krew w wojsku i służbach mundurowych. To o 3,6% mniej niż w roku poprzednim. Łącznie wykonano 167,5 tys. donacji – spadek o 1,2% rok do roku. Zdecydowaną większość, blisko 89%, stanowiły pobrania krwi pełnej. Osocze pobierano rzadko – w 2,7% przypadków.

Dlaczego Mazowsze wypada najgorzej w Polsce?

Na 10 tys. mieszkańców regionu przypadało 304 donacje w 2025 roku – to wynik najniższy w kraju. Dla porównania: podlaskie odnotowało 710 donacji na 10 tys. osób, a wielkopolskie – 518. Co ważne, ten sam wskaźnik dla mazowieckiego jeszcze w 2020 roku wynosił 256 i od tamtej pory rósł – w 2025 roku jednak po raz pierwszy się cofnął (–1,3%).

Kim jest typowy mazowiecki krwiodawca?

Ponad trzy czwarte dawców (76%) to mężczyźni. Niemal wszyscy oddają krew dobrowolnie i bez wynagrodzenia – honorowi krwiodawcy stanowią blisko 100% grupy. Czterech na pięciu to dawcy wielokrotni (81,4%), a dominującym przedziałem wiekowym jest 25–44 lata (61,6% wszystkich rejestracji).

Które grupy krwi są najrzadsze w Polsce?

Najczęściej spotykane to A Rh+ (32% populacji) oraz 0 Rh+ (31%). Na drugim biegunie są AB Rh– (zaledwie 1%) i B Rh– (2%). Dawcy z tymi grupami są szczególnie cenni – każda ich donacja może uratować komuś życie wtedy, gdy żadna inna krew nie wchodzi w grę.